Flying on trusted wings
Ons land, Suriname, heeft nog steeds een nationale luchtvaartmaatschappij, iets wat de laatste decennia een nogal in onbruik geraakt verschijnsel is geworden.
Immmers, in de wereld van de zg. Open Sky merken wij met de regelmaat van de klok dat zelfs grote airlines (vliegmaatschappijen) genoodzaakt zijn te fuseren, willen ze het hoofd boven water houden en niet ten ondergaan door de moordende concurrentie.
Velen hebben in deze concurrentieslag het overgens niet kunnen redden; denk maar aan de roemruchtige Panam, de onofficiele national carrier van de VSA.
Zo is bv. dit jaar de trots van Nederland, de KLM in het bezit van Air France gekomen dat een meerderheidsaandelen-pakket wist te verwerven.
Hoewel er nog enige lastige details uit de weg geruimd moeten worden, wijst alles er op dat dit een beklonken zaak is!
SLM, Surinam Airways zoals de internationale benaming is, zag het levenslicht in 1962; voorgekomen uit het initiatief van de legendarische Rudi Kappel (overleden in 1959), vliegpionier nr. 1 van dit land.
Deze maatschappij, die begon met het onderhouden van de binnenlandse verbindingen, sloeg in 1964 de vleugels uit naar buiten de landsgrenzen, steeds in zg. joint ventures omdat hetzelf niet over de toestellen beschikte nodig om deze buitenlandse verbindingen te onderhouden.
In latere jaren, vanaf de Onafhankelijkheid in 1975, kreeg de maatschappij echter de beschikking over eigen straalvliegtuigen en konden zelfstandig verbindingen tussen Nederland, Miami Florida en andere bestemmingen in het Caraibbisch gebied worden onderhouden.
Hieraan moet echter worden toegevoegd dat die tussen m.n. Nederland en de Antillen steeds in een samenwerkingsverband geschiedde, iets wat tot de huidige dag voortduurt.
Uiteindelijk kwam er echter de klad in toen wij de twee DC 8 vliegtuigen verloren, één zelfs op zeer tragische wijze toen een overjarige piloot deze te pletter vloog tegen een woudreus tijdens de landingsprocedure op Zanderij.
Met vallen en opstaan en vooral een monopolie op haar “life line” (levenslijn), de route Zanderij - Schiphol vice versa, heeft Surinam Airways zich staande kunnen houden.
Tegenwoordig heeft ze zelfs weer de beschkking over 2 straalvliegtuigen waaronder een heuse Boeing 747-300 en vooral op deze laatste aanwinst is de maatschappij bijzonder trots.
Surinam Airways komt echter steeds vaker onder vuur te liggen van bijzonder getergde luchtreizigers die haar monopolistisch gedrag, misleiding, mismanagement, slechte service en verpolitisering verwijten .
Grote groepen, uit zowel Suriname als de Surinaamse gemeenschap in Nederland, eisen dat er op de meest korte termijn hierin verandering komt en willen een drastische verlaging van de vliegtarieven én een aanvaarbaar niveau van kwaliteit en service!

Cocurrrentie op het scherp van de snede
In tegenstelling tot wat de gemiddelde Surinamer vaak denkt, is ons land slechts een minimale markt voor grote luchtvaartmaatschappijen z.a. de KLM en Air France.
Zelfs relatief kleine maatschappijen z.a. Martin Air zijn niet echt geinteressserd om zich te commiteren aan de verplichtingen die bij een regelmatige luchtverbinding tussen Nederland en Suriname komen kijken en zijn daarom veel meer geinteressseeerd in de aantrekkelijke chartervluchten in het hoogseizoen.
Hier wil men dus duidelijk wel de lusten maar niet de lasten.
Met betrekking tot de verbindingen naar Miami in de staat Florida in de VS. is het niet anders gesteld!
Vanwege het betrekkelijk geringe aanbod van passagiers op deze route vice is er ,ondanks dat er op basis van het reciprociteitsbeginsel tenminste één Amerikaanse maatschappij op deze route zou mogen opereren, van die zijde nooit meer belangstelling getoond vanaf het moment dat de inmiddels ter ziele maatschappij Panam, haar diensten op dit land staakte vanwege een te lage bezettingsgraad.
Als we een vergelijking maken met willekeurige kleine eilanden in het Caraibbisch gebied z.a. Aruba, Curacao, St. Maarten, etc. zien wij dat de internationale luchthavens van deze vele malen meer passagiers op jaarbasis verwerken dan de onze.
Vanwege de economie van de eilanden, die zwaar op het toerisme is ingesteld, hebben deze eilanden veel meer aanloop van reizigers uit de rijke landen van west Europa en de VS.
De markt ligt daar overgens ook open; “open sky” regeert!
Op een willekeurige dag op Aruba kan men bv. 3 vluchten zien van American Airlines, 4 van United Airlines, van de KLM, Aero Postal Avianca, Delta en ga zo maar door.
De reeds genoemde life line van Surinam Airways bestaat eenvoudig bij gratie van de aanwezigheid van reizigers uit Suriname en/of Surinaamse origine in Nederland, die over en weer voornamelijk op familie bezoek gaan en in veel mindere mate uit zakenreizigers.
Het is in ieder geval duidelijk dat Surinam Airways in joint venture met de KLM op de route succesvol en winstgevend opereert omdat er hiervoor een zekere markt is die groei vertoond getuige de uitbreiding van de vluchten die ,zeker in het hoogseizoen, 5 à 6 per week bedragen en waarschijnlijk zouden deze naar 7 à 8 kunnen uitlopen gezien het passagiersaanbod.
Overgens is dit aanbod een stuk groter vanuit Nederland dan vanuit Suriname.
Gezien de soort markt is er natuurlijk wel een grens aan de groei en het toelaten van meerdere spelers op deze route, zal met de onlangs gesloten overeenkomst welke over 2 jaar in werking treedt, de spoeling voor zowel de KLM als de SLM dunner maken.
Vooral als de concurrentie welke zich dan aandient voor een beduidend lager tarief en mischien een betere service kan vliegen.
Natuurlijk dient de overheid er op toe te zien dat er dan geen kartelvorming plaats vindt en helaas ontbreekt elke wetgeving op dit stuk in ons land.
In ieder geval, de SLM probeert te overleven, het waterhoofd dat het de afgelopen decennia is geworden uit alle macht te handhaven én iedereen te accomoderen die er een graantje van kan meepikken!
Een maatschappij die zich in plaats van op de core business (kerntaken) te richten, zich bezig houdt met allerlei side lines (bijzaken) waarvan sommige zelf een zwaar conflict of interest (belangentegenstrijdigheid) inhouden, is uiteindelijk gedoemd om te mislukken en de 2 jaar respijt welke het gehad heeft om zich zogenaamd klaar te maken voor de concurrentie die in aantocht is, zal hier geen zier aan veranderen.
Terwijl wij zien dat succesvolle bedrijven, zeker in de luchtvaart, taken welke geen absoluut verband houden met de core business afstoten, is deze ontwikkeling blijkbaar nog niet doorgedrongen tot het huidig management.
Zo houdt Surinam Airways zich bezig met de catering van vliegtuigen terwijl zeker de grote hotels en andere gerenomeerde cateringsbedrijven dit tenminste evengoed zouden kunnen.
Ook andere zaken z.a. grond-transport, bewaking, schoonmaak, afhandeling en vele andere hadden reeds lang afgestoten moeten zijn waardoor en ook een enorme besparing op de personele kosten mogelijk zou zijn.
Immers, laten wij eerlijk zijn: het grote personeelsbestand is met geen enkel zinnig argument te verklaren.
Eerlijkheidshalve moet aan het bovenstaande worden toegevoegd dat de impasse waarin de national carrier ziche bevindt om zonder joint venture en monopolistische situatie te kunnen opereren, niet uitsluitend aan haarzelf te wijten is.
Immers, zonder de voorwaarde dat dit land serieuze pogingen doet om een echt toeristenland te worden zal de SLM geen substantieel groter aanbod krijgen van passagiers.
Ook zullen andere spelers op de toeristenmarkt moeten inspelen om meer- en andersoortig toerisme dan nu het geval is aan te trekken, m.n. uit de VSA.
Er is echter veel wat Surinam Airways zelf kan doen en een van de belangrijkste zaken is niet bang zijn voor concurrentie; dit maakt je nl. harder, beter, dynamischer en brengt vaak indien je het kan verdienen, het beste in je naar boven!
Surinam Airways moet een totaal andere koers op; reinvent itself (zichzelf opnieuw uitvinden) zegt men in het Amerikaans bedrijfsleven.

Surinaamse Partij van de Arbeid
Alles wat met de transportsector in dit land te maken heeft valt onder de verantwoordelijkheid van het Ministerie van TCT; zo ook de SLM als staatsbedrijf
De belangrijkste vakbond binnen deze wordt sinds jaar en dag gecontroleerd door de politieke partij SPA, terwijl ook de Luchthaven Beheer onder supervisie van deze politieke partij valt.
Echter ook de Haven Beheer en de MAS worden door exponenten van de SPA gerund en het lijkt erop dat op deze manier een ijzeren controle over de gehele transportsector wordt uitgeoefend!
De SLM is, zoals reeds aangehaald, nog steeds een staatsbedrijf en belangrijke (commerciele) beslissingen dienen eerst de politieke zegen van de SPA te hebben en in het verlengde daarvan, die van de regering.
Andere landen hebben reeds tientallen jaren ingezien dat deze formule absoluut niet werkt en hebben gekozen om deze bedrijven, in dit geval de luchtvaartmaatschappijen geheel of gedeeltelijk te privatiseren.
Er is blijkbaar een belang om de bestaande status quo te handhaven maar het is wel duidelijk dat dit niet in het belang van de ontwikkeling van de luchtvaart is.
Terwijl een dure consultant enige jaren terug een studie heeft gemaakt over de opzet van een nieuwe luchthaven en daarbij wel duidelijk heeft gesteld dat het opzetten van zo iets in samenhang moet geschieden met de ontwikkeling van de transportsector als geheel, is deze goede raad in de wind geslagen en heeft men gekozen om een gedrocht neer te zetten dat in geen verhouding tot internationale ontwikkelingen op dit gebied staat.

JetBlue
Een pas beginnend bedrijf in de VS, begonnen met slechts 2 vliegtuigen enige jaren terug onder de bezielende leiding van een jonge directeur, David Neeleman.
Deze vliegmaatschappij is alles wat Surinam Airways níet is!
Het is alvast een privaat bedrijf met aandeelhouders uit de streek waar de hoofd-opratie gevestigd is.
Tevens zijn de meeste werknemers aandeelhouder!
Ondertussen is deze airline gegroeid tot een bedrijf van 57 grote straalvliegtuigen van het type Airbus A320 en men is bezig aan een vlootuitbreiding tot 202 vliegtuigen.
Het is duidelijk dat dit bedrijf een enorme ontwikkeling doormaakt en is daarom ook uitgeroepen tot de beste luchtvaartmaatschappij van 2004 in de VS.
Desondanks maakt de directeur van dit bedrijf tenminste één dag per week vrij om face-to- face te communiceren met de passagiers en om de werknemers daadwerkelijk te helpen bij het uitvoeren van hun taken; dit houdt ondermeer in dat hij zelf de stuurknuppel van één van de vliegtuigen ter hand neemt, meehelpt de passagiers in te checken, kaartjes af te scheuren, koffers op de loopband zet en zelfs het vliegtuig schoon te maken!
Vaak maakt hij tijdens de vluchten praatjes met de passagiers waarbij hij openstaat voor elk advies on de prijzen nog verder naar beneden te brengen en tegelijkertijd de reeds zeer hoge service nog verder te verbeteren.
We zien de directeur van de SLM dit allemaal reeds doen!
Volgen Davis Neeleman ligt het geheim van het succes van deze airline, begonnen in 2000, in het feit dat hij zijn oor te luisteren legt bij de suggesties en wensen van de passagiers, uitstekende contacten onderhoudt met financierders en zijn personeel als familie beschouwd.
“Ik vraag niets van ze wat ik niet bereid ben zelf te doen” zegt Davis Neeleman, onlangs uitgeroepen tot een van de meest invloedrijkste personen in de VSA door het invloedrijke weekblad TIME.
Inderdaad, voor deze ondernemer en zijn bedrijf JetBlue is “the sky the limit” (de hemel is de grens)!
Wat kunnen wij en vooral de SLM hieruit leren?
Heel simpel: privatiseer, zorg voor goede financering, luister naar je klanten, streef naar de meest concurrerende prijs en vooral: vraag als directeur niets van je ondergeschikten wat je niet bereid bent zelf te doen.
Take that to the bank (neem dit goed ter harte), Surinam Airways!